Vogels zingen ook als de tak kraakt want ze weten dat ze vleugels hebben, Salvador Diaz Miron. Citaat uit ,,de dood legt de Liefde bloot”.

Sinds enige maanden schildert Marijtje van der Horst (1950)  bij BM.

Marijtje heeft een bewogen leven achter de rug en hoewel ze nog geen schilderij bij BM heeft afgemaakt is haar enthousiasme groot.

Hoe en wanneer kwam je in aanraking met BM?
Eind vorig jaar zocht ik op internet naar een mogelijkheid de temperatechniek te leren.

Je vindt dan de traditionele icoonschildercursussen, maar wat me bij Boulevard Magenta aansprak was dat je in de eerste plaats de techniek leert en zelf kunt bepalen hoe je die toepast.

Welke cursus volg je? 

Ik volg de flexlessen, waarbij ik zelf kan bepalen wat ik wil doen en wanneer ik kom.

Dat is ideaal omdat ik de meeste tijd in Frankrijk woon en geen reguliere cursussen kan volgen.

Zo ben ik begonnen met proefjes van witten en zwarten.

Hoe gedragen die zich op verschillende ondergronden, qua dekking en transparantie?

Ik ervaar bij Boulevard een weldadige stille en liefdevolle aandacht.

Alles lijkt een beetje te zweven, de sfeer is lichtvoeting en vol van vrede.

Er is ruimte voor ieders verlangen en drijfveren.

Heb je al schilderijen afgemaakt? 
Nee nog niet. Dat duurt nog wel even.

Op welke problemen stuit je tijdens het schilderen?
Vooral de techniek.

Ik ben gewend in olieverf een beetje uit de losse pols en met royale gebaren te werken.

Hierbij is het liefde op de vierkante centimeter, je moet ,aaien’ en veel geduld hebben.

Een meditatieve bezigheid, die me in de loop der jaren meer is gaan passen

Wat is je doel? Wil je iets met het schilderen doen? Of gewoon voor de lol?
Als er een doel is, dan is dat in staat zijn uit te drukken wat er uitgedrukt wil worden.

Vooralsnog is dat het vormgeven van de niet-vorm, van het mysterie van het leven waar wij deel van uit maken.

Uitdrukken wat niet in vorm, woord of beeld, ìs uit te drukken, maar wat voortdurend om uitdrukking vraagt.

Marjan helpt me fantastisch bij het ontdekken van de mogelijkheden in tempera.

Deze techniek leent zich daar uitstekend voor, omdat je die alleen kunt toepassen in meditatieve toestand, zonder haast of besef van tijd.

Moeder & kind. Uit ,99 ontmoetingen rencontres’. ,,Dit is een foto van een zebrapad in een dorp vlak bij ons in F., daar heb ik met potlood accenten in aangebracht, met inkt op getekend en een katoenen draad verwerkt, toen was daar ,moeder en kind’. Altijd verbonden, de ene keer dichtbij, een andere keer wat verder weg.”

Uw Oog Mijn Oog. Uit ,99 ontmoetingen rencontres’. ,,Dit is een foto van een waxinelicht op de stoof van mijn grootmoeder waarvoor ik zit te mediteren en die is verder met kleurpotlood uitgewerkt. De titel verwijst naar Meister Eckhart ,Het oog, waarmee ik God zie, is hetzelfde oog, waarmee God mij ziet.’ ”

Modeontwerpster

Heb je van huis uit een kunstzinnige opleiding gehad?
Ik bedoel ging je met je ouders naar musea, werd lezen e.d. gepropageerd?

Van huis uit was er veel aandacht voor het zelf maken van dingen op allerlei gebied.

Mijn vader kon alles maken wat hij zag.

Mijn moeder bakte bij elke gelegenheid een andere taart, naaide onze kleren waar we (mijn twee zusjes en ik) zelf de stoffen en patronen voor uitkozen.

Wij mochten de kerstboom versieren, ik maakte de kerstkaarten en ontving veel positieve stimulans en waardering van mijn ouders.

We waren een doe-gezin.

Ik tekende al dessins voor stoffen toen ik 12 was, heb een afbeelding ervan in mn tweede boek ,de glimlach in m’n achterhoofd’ gezet.

Ongelooflijk voorspelbaar was het eigenlijk dat ik later mode-ontwerper zou worden.

Na de dood van Hein, je man, in 2007, komt er een enorme explosie aan gedichten, gedachten, fotograferen, tekeningen en schilderijen.
Kun je bout stellen dat de dood van Hein hier de ,positieve’ bijdrage van is geweest?

ik houd van de iris
olieverf op board 40 x 60 cm. Uit ,de dood legt Liefde bloot’.

Je kunt zeker stellen dat de ziekte en zijn dood een enorme bijdrage hebben geleverd aan de genoemde explosie.

Ik moest op zoek naar wie ik was, met wie ik het moest doen toen mijn steun en toeverlaat bezet raakte door zijn ziekte en stierf.

Het verwoorden en verbeelden hielp me tot rust komen, het troostte me mijn ervaringen en gevoelens in kaart te brengen.

Deed je dit (gedichten, gedachten, fotograferen, tekeningen en schilderijen) ook al voor zijn dood?

Ik was altijd al beeldend bezig, zowel professioneel in het tekenen/ontwerpen van collecties als in m’n vrije tijd, samen met Hein en ook met m’n kinderen.

Dertig jaar heb je in de mode gezeten.
Hoe kwam je daar in terecht en wat deed je?

Ik heb eerst M.O. handenarbeid gedaan aan de academie voor Beeldende Vorming in Amersfoort en daarna modevormgeving aan de Academie voor Beeldende Kunsten in Arnhem, nu Artez geheten.

M.O. Handenarbeid was enig, zoveel verschillende vakken, van metaal tot hout tot keramiek, tekenen en schilderen, maar gaandeweg de opleiding ontdekte ik dat ik kleding wilde kunnen ontwerpen en maken en ben na m’n MO A naar Arnhem gegaan.

,Kleding, de meest intieme culturele omgeving van de mens’, zoals m’n docente dat verwoordde.

Ik was met Rolf Mulder getrouwd en MM klonk goed dus het werd Marijke Mulder*.

Onder die naam was ik ,wereldberoemd’ in mode-Nederland, ontwierp en produceerde een handgebreide truiencollectie die veel gefotografeerd is voor bladen, kleedde bekende Nederlanders, verzorgde de kleding en kostuums voor de Martine Bijl tv shows, maakte collecties in India, Italië, N.Y. enz, enz.

Later was ik creatief directeur van het Nederland Mode Instituut, had m’n eigen merk voor mannen, vrouwen en kinderen en inmiddels m’n bedrijf in een BV ondergebracht.

Ik was succesvol en verdiende als kostwinner royaal voor het gezin.

Hein was huisman geworden, hij werkte als art-director/grafisch vormgever vanuit huis.

Toen werd hij ziek…

Bedding. Uit ,99 ontmoetingen rencontres’. ,,Dit is in thee geverfd gestructureerd papier op donkere ondergrond, een benen ring en draden.”

,,honderd dingen waar ik van hou”

Marijtje heeft in haar boek ,,de dood legt Liefde bloot” uit 2011 een lijstje gepubliceerd: ,,honderd dingen waar ik van hou’’.

Marijtje vond het mooier en rustiger qua beeld geen hoofdletters te gebruiken.

,,Er is veel veranderd sindsdien’’, zegt ze, ,,en ik zou nu een gedeeltelijke andere lijst maken. 

Het is trouwens een prachtige manier om een zelfportret te maken.”

Maar toch stelden we een aantal vragen n.a.v. deze lijst.

  1. abrikozen 
  2. Bach 
  3. broccoli 
  4. spinazie 
  5. mooie stoffen
  6. goeie wijn 
  7. Rothko, de schildersheld van een aantal bm’ers. Wat maakt hem tot jouw favoriete schilder?

Het mystieke karakter. De tijd die het vraagt om ,Het’ te kunnen ervaren in zijn werk.Verstilling, aandacht, verdwijnen, liefde.

  1. Morandi 
  2. schilderen, tekenen
  3. schrijven 
  4. wandelen 
  5. mistige landschappen 
  6. stilte 
  7. kantjes en bandjes 
  8. zingen 
  9. leuke restaurants, goeie keuken 
  10. aandacht 
  11. Bossche bol behoort ook tot de favorieten van Marjan en de schrijver dezes…

Dit hoort er niet meer tussen (sorry), veel te zoet en te vet. In plaats daarvan smul ik nu van zelfgemaakte baksels, waarin goede suikers zijn verwerkt, zoals m’n favoriete gemberkruidkoek.

  1. citroentaart
  2. marsepein 
  3. Goldberg variaties Bach noemde je reeds, maar vind je dit boven zijn oeuvre uitsteken?

De Goldberg variaties geven een ordenende energie, dat deed me toen goed, het is net wiskunde. Ik vind het nog steeds heel prachtig. 

Maar ik houd ook erg van zijn suites, de sonates, preludes en fuga’s in Das Wohltemperierte Klavier, de cantates, de Passionen en het Weihnachtsoratorium. Bach blijft toch de top voor mij, een verbonder met het grote Stille.

Wie ik ook wil noemen is Arvo Pärt met name ,Spiegel im Spiegel’, de Canto Ostinato van Simeon ten Holt en Händel ,Cara sposa’ en ,Lascia ch’io pianga’ beide uit de opera Rinaldo. Zo schitterend droevig.

We gaan niet zo vaak meer naar concerten. 

We zijn er vaak net niet als er iets is, maar laatst zijn we wel naar de Johannes Passion gegaan.

  1. Toscane

Daar heb ik tijdens mijn modeleven veel gewerkt, vandaar. Prachtig en heerlijk. Mijn dochter woont er nu sinds 2010. 

Maar Frankrijk, de Bourgogne waar ik sinds 2011 woon, mag niet ontbreken. 

Italië is het land voor ,la maglia’, de brei-industrie. Daar zijn de garenbeurzen en er zitten veel breifabrikanten. Ik heb daar breicollecties gemaakt voor opdrachtgevers en voor m’n eigen merk.

In 2011 ben ik met Meine getrouwd. Hij had met zijn overleden vrouw een huis in Frankrijk gehad en dat moeten verkopen door de ziekte van zijn vrouw.

Toen wij samen verder gingen hebben we daar weer een huis gekocht.

Het is ons een tweede huis, maar we zijn er zoveel mogelijk en meer dan in Nederland. Meine schrijft er en ik werk er, mijn atelier is daar

  1. New York Ja! Maar wat trekt je?

Deze stad zou ik nu ook niet meer op mijn lijst zetten. Te veel. Het heel weinige, het stille en ruime, daar beweeg ik me nu graag in. Deze stad waar ik woonde, was nog een voortvloeisel uit mijn bestaan als mode-ontwerper.

  1. India 
  2. Tokyo

Japan blijft heel inspirerend. De aandacht, zelfs voelbaar in de warenhuizen waar je alles kunt laten inpakken tot kunstwerkjes.

  1. rivierlandschappen 
  2. de Rijn 
  3. mist, nevel 
  4. strand, zee 
  5. gitaarmuziek 

Toen was het flamenco omdat Hein, mijn overleden liefde, dat speelde. Nu vind ik alle stille akoestische gitaarmuziek schitterend. Bijvoorbeeld de sonates BWV 1001, 1003 en 1005 van Bach gespeeld door Manuel Barrueco.

  1. kamermuziek, piano, cello Voorkeur voor cello? Dvorak celloconcert misschien?

Cello heeft een breed spectrum aan klanken, de melancholie spreekt me aan, de gelaagdheid. Dvorak ken ik niet zo, zal zeker ook prachtig zijn. Ja, Bach natuurlijk, de suites gespeeld door Anner Bijlsma of Pieter Wispelwey. Maar ook the three suites van Benjamin Britten.

  1. museumbezoek Welke musea?

Laat ik me tot Nederland beperken. Belvédère in Oranjewoud, Voorlinden in Wassenaar, tuin van Piet Oudolf, Haags gemeentemuseum en De Pont in Tilburg. 

  1. flamenco 
  2. ,,The bridges of Madison County” 
  3. Eckhart Tolle 
  4. Jezus Christus

Niet als historische figuur, maar als inspiratie en wijsheidsleraar.

  1. mediteren 
  2. boeddhisme 
  3. Advaita Vedanta 
  4. me ontwikkelen, studeren
  5. vis 
  6. lachen 
  7. middagdutje 
  8. rommelmarkten 
  9. boekwinkels Favoriete boekhandels?

Ook tot Nederland; De Eerste Bergensche boekhandel in Bergen. De Vries in Haarlem. Atheneum en Scheltema in Amsterdam. 

  1. Lezen Voorkeuren?

De laatste jaren heb ik me verdiept in filosofie en religieuze stromingen en lees elke dag een tekst van een mysticus alvorens te mediteren.

Boeken noemen zou weer een lijst van 100 opleveren :-).

Achterin mijn eigen boeken heb ik boekenlijsten gezet, stuk voor stuk optillende, inspirerende boeken, waaronder ook romans. 

Twee wil ik noemen: ,Brieven aan een jonge dichter’ van Rainer Maria Rilke en ,Kade der ongeneeslijken’ van Joseph Brodsky, waarin het hij oog als middel ziet om schoonheid te zoeken, schoonheid als veiligheid.

Een fragment hieruit heb ik geciteerd in ,de dood legt Liefde bloot’’:

,,Schoonheid bevrijdt”, zo zegt hij, ,,want schoonheid is veilig”. ,,Als het oog nergens schoonheid -bevrijding- vindt, geeft het aan het lichaam opdracht schoon te maken en lukt dat niet, dan past het zich aan en speurt naar het positieve in lelijkheid…”.
,,Qua soevereiniteit heeft het zijn meerdere alleen in de traan”.
’…schoonheid is waar het oog rust”.

Het is waar, een bezoek aan een museum geeft me rust en troost.

Ik kan me verliezen in een schilderij, even alles vergeten en daarna gesterkt weer naar huis gaan.

Zou dat het zijn?

Dat je oog schoonheid als een signaal van veiligheid noteert en dat je je daarom beter voelt?

Hij zegt verder: ,,Zin voor esthetiek is de tweelinghelft van je instinct tot zelfbehoud en betrouwbaarder dan ethiek.

,,Het voornaamste werktuig van esthetiek, het oog, is volkomen soeverein.”

Dat ontroert me.

Mijn ogen, de onverzadigbare opslurpend van mooie dingen, hebben hun eigen onafhankelijke status en blijven mij altijd ongevraagd dienen in mijn zoektocht naar schoonheid en dus, veiligheid.

,,Qua soevereiniteit heeft het zijn meerdere alleen in de traan.

Ja, daar kan ik niet tegen op.

Tegen mijn tranen kan niemand op.

Die komen als het nodig is, die komen om de ramen schoon te wassen, zodat ik beter kan zien, beter de schoonheid van mijn leven kan zien in al zijn pijnlijkheid soms.

Tranen, ze zijn er uiteindelijk om veiligheid te bieden.

Uit ,,de dood legt Liefde bloot”.

  1. kleuren, cyclaampaars 
  2. schoenen, Clarks ,,bordeelsluipers’’ en hakken
  3. rokken 
  4. maillots, zachte sokken 
  5. tafelkleden en servetten
  6. serviezen
  7. oud zilver bestek
  8. oude glazen 
  9. theeservies, mooie kopjes
  10. vazen 
  11. bloemen, O.I. kers, lathyrus, papavers, ridderspoor, irissen, rozen
  12. wilde tuinen, grassen 
  13. platanen 
  14. oude kastanjes 
  15. grote, dikke donkerrode beuken 
  16. olifanten 
  17. mystiek,Teresa van Avila, meister Eckehart 
  18. God 

Een geruisloos zeker Weten, de kracht van de Liefde waar we deel vanuit maken.

  1. labyrint 
  2. melancholische dieren, hondenogen 
  3. pianospelen
  4. grasland met sloten, polderland
  5. zeilen 
  6. duinen, 
  7. kunst 
  8. Schotland, tweedlandschap
  9. Montblanc pen Welke bezit je?

De vulpen, de ballpen en het vulpotlood.

  1. MAC lippenstift
  2. Hermes
  3. Guerlain geuren
  4. fotograferen, kijken
  5. kasjmier trui van Hein
  6. knutselen, borduren
  7. theater, ballet
  8. reizen 
  9. thuis zijn 
  10. open haard 
  11. eetkeuken 
  12. kleinkinderen, ook al zijn ze er (nog) niet We zijn nu 8 jaar verder…?

Er zijn inmiddels vier kleinzoons.

  1. koken 
  2. etentjes geven 
  3. goed gesprek 
  4. fietsen 
  5. papier en schriftjes 
  6. Engels 
  7. taal, woorden, gedicht Favoriet gedicht/dichter?

Ik houd van taal en ben er gevoelig voor. 

Hans Andreus:

Gelukkig dat

het licht bestaat

dat het met

me doet en praat

en dat ik weet

dat ik er ver vandaan

kom, van het licht

of hoe dat heet.

J.C. van Schagen ,Ik ga maar en ben’.

J.A. dèr Mouw ,Je bent de wolken en je bent de hei’.

Rutger Kopland ,het verhaal over deze weg kan kort zijn’

Willem Hussem:

zet het blauw

van de zee

tegen het

blauw van de

hemel veeg

er het wit

van een zeil

in en de

wind steekt op

en deze van Willem Hussem:

wanneer je kijkt

zie je nog niet

wanneer je ziet

grijpt het je aan

En ik kan nog wel even doorgaan…

  1. Italiaans 
  2. bittere chocola 
  3. handen 
  4. de zon 
  5. Hollandse luchten 
  6. wind door mijn haar 
  7. filosofie, Plato en Plotinus 
  8. mijn appelboom 

En zeker ook de grote treurwilg (saule pleureur) in Frankrijk. Zo elegant als die kan dansen en zwieren.

 Foto Marijtje.

*Uit ,,de dood legt Liefde bloot”.

30 september 2006

mezelf omgedoopt

Vanmorgen bij het wakker worden wist ik het, ik heet voortaan Marijtje.

De beslissing komt van binnen uit, het raakt me diep.

Wat is er vannacht gebeurd?

Hoe komt het dat ik dit opeens zo zeker weet?

Het is heel duidelijk, er is geen weg terug.

Ik ga mijn doopnaam gebruiken, de naam van mijn grootmoeder.

Marijtje is een verkleining van mijn roepnaam Marijke, die ik tot nu toe, tot mijn 56e heb gedragen.

Het voelt belangrijk voor me terug te gaan naar mijn oorsprong.

Ik wil niet meer Marijke Mulder genoemd worden.

Maar wie ben ik als ik niet ,marijke MULDER’ ben, mijn werk en mijn merk?

Waarom wil ik dit, mijn naam veranderen?

Wat voor kleur haar heb ik eigenlijk?

Marijtje is mijn bron, het parmantige eigenwijze kind dat haar mannetje staat, ze is er altijd en steunt me onvoorwaardelijk.

Dertig jaar heb ik mijn identiteit voor een belangrijk deel laten bepalen door de autoriteit die Marijke Mulder door de buitenwereld kreeg toebedeeld.

Ik voel, als ik over mijn werk praat, een andere houding in mij naar boven komen, een bepaalde autoritaire houding.

Ik neem afscheid van die maatschappelijke autoriteit en wil naar een zuivere, innerlijke authentieke levenshouding groeien, daar past Marijtje bij.

Marijtje, zoals mijn ouder mij hebben laten dopen.

Hiermee gaven ze mij te kennen aan god, ik denk dat het daarmee te maken heeft, ik kan niet zonder het besef dat ik een kind van God ben.

Zo zit het ongeveer denk ik, ja, zo zit het.

ik ben naar Hein gegaan en heb het hem verteld, hij begrijpt en noemt me vanaf nu bij mijn doopnaam.

Als kind.

Interviews met Marijtje:

Margriet, september 2009

Nouveau december 2009

Lezingen:

2010 De dood legt Liefde bloot

2012 De glimlach in mijn achterhoofd

2014 In gesprek met je leven

Workshops:

In gesprek met je leven, Nederland en Frankrijk

Exposities:

1978 Kapelhuis, Amersfoort

1980 Stedelijk Museum, Amsterdam

2004 Artez, Arnhem

2006 Private view, Haarlem

2008 Kunstroute Uitgeest

2009 Grote Kerk te Den Haag ,,Kanker in beeld”

2010 Amsterdam ,,Kunst voor Kayar”

2011 Amsterdam De Vrije Gemeente

2017 Centre Culturel Romain Rolland, Clamecy, Frankrijk

2017 Galerie SchlessArt Bergen (NH)

Boeken:

de dood legt de Liefde bloot

De glimlach in mijn achterhoofd

In gesprek met je leven

99 ontmoetingen rencontres

Zie ook haar blog of haar site

Haar huis werd ook uitgebreid gefotografeerd o.a. voor het blad Bliss Victoria en Libelle.

Precies daar. Uit ,99 ontmoetingen rencontres’.‘ ,,Dit is een foto (weet eigenlijk niet meer waar ik die genomen heb) met een duo gekleurd elastiekje. Hoe simpel kan het zijn. Dat elastiekje vond ik ook ergens.”